Dita e festës zë fill shpejt, njize: të veshurit me ndihmën e një mjeshtre kostumesh, motrëz Lyçja, rrjedhja për në rrugët e zbrazëta të kryeqytetit, pra kërkimi i një vendi për të lënë makinën. Një herë ç­­­­­­­ë qëndrojmë e v­ëmë këmbët mbi dhe, shohim se lypset më shumë se një e bukur orë për të zënit fill të meshës.

Era e vakët e menatës shkund pikët e ujit të kroit, çë bien jashtë koritavet. Hjeja e obeliskut endhe e glatë i shtyp syun (syrin) ylberit përbërë nga ato pikë uji çë luajnë me diellin endhe e ulët në qiell. Pak gjinde përshkojnë sheshin me hape të shpejta. Presim ca herë sa të ngrohemi si hardhje; pra hyjmë në klishë e vemi te vendi çë na nget pë’krahu otarit (altarit) të Pjetrit.

Mesha pontificale, thënë nga Papa, është si gjithë tjerat. Dy telekamera e Televizionit Vatikan regjistrojnë meshën, gjinden dhe disa ambasadorë, jo shumë e pa stoli zyrtare.

Kur kthehemi brënda sh’pisë, ndez televizorin për të gjegjur e vërejtur telegazetat. Po’ te mosnjeri kanal flasin për ndodhjen, për meshën.

Mesha! Ç’është një meshë? nëse jo rasti për të thënë-gjegjur fjalën profetike, shpallja skandaloze e fjalës çë bëhet mish e ndërron jetën-historinë e njeriut?

Il giorno della festa inizia presto (con l’ultima stellina in cielo): la vestizione con l’ausilio di una maestra di costumi, piccola sorella Licia, la corsa per le strade vuote della capitale, poi la ricerca di un posto per lasciare la macchina. Una volta fermi e coi piedi per terra, ci accorgiamo che manca un’ora abbondante all’inizio della messa.

Il vento tiepido del mattino scuote le gocce d’acqua della fontana, che cadono fuori delle vasche. L’ombra dell’obelisco ancora lunga fa l’occhiolino all’arcobaleno formato da quelle gocce d’acqua che giocano col sole ancora basso in cielo. Rare persone attraversano la piazza con passi svelti. Attendiamo un po’ per scaldarci come le lucertole al sole; poi entriamo in chiesa e prendiamo posizione nel posto assegnato vicino all’altare di Pietro.

Il pontificale, officiato dal Papa, è come tutti gli altri. Due telecamere della Televisione Vaticana riprendono la messa, la gente e alcuni ambasciatori, non molti e senza decorazioni ufficiali.

Quando torniamo a casa, accendo la televisione per sentire e vedere i tigì. Ma in nessun canale parlano dell’evento, della messa.

La messa! Cos’è una messa? se non l’occasione per dire-sentire la parola profetica, la proclamazione scandalosa della parola che diventa carne e cambia la vita-storia dell’uomo.

Kush flet, Papa Jan Pali i dytë, e njeh Evropën dhe e dashuron me gjithë zëmër: e di mirë se fjalët çë thotë janë vetëm dishirime, sprënxa-shpresa, profeci. Por kjo është një profeci çë bën dre, tremb gazetarët çë i parapëlqen të censurojnë fakte e fjalë çë ngë kanë lejen e të zotravet të tyre.

Një zet vjet më vorë (/në) Evropa, pak o shumë, mirë o lig, dal’e dalë vete tue (/re, /ke, duke) u stisur me mure çë e ruajnë dhe e qasin e tue gorromisur ato mure çë e ndajnë. Bota ndërron por gazetarët qëndrojnë atë çë ishin. Kështu, nani, një zet vjet më vorë, me lejen e me urdhuratën e të zotravet të tyre, na ënjën (fryjën) sytë e na shpojnë veshtë si çekani mbi kudrën për vdekjen e atij pape kujt i kishin nxjerrë fjalën kur ngë i pëlqej të zotravet të lindjes dhe të perëndimit.

Po’ janë po vajtime krokodili të vonuar, çë na nxorën pëlqimin t’e klam për një burrë të ndershëm, çë u vra me punë të palodhshme për idet e tij, e çë na nxorën pëlqimin të gjegjim frymën e heshtjes kur shpirti lë botën ku është i huaj e kthehet te të zënit fill e dritës.

Një burrë kozmopolit, çë ruajë e kujdesej për njëjtësin-identitet kombëtare si fitili i çlirimit njerëzor e çë kish para syshi një synim ku lindja, perëndimi, jugu e veriu, si katër anët e kryqes lidhin çdonjeri me zhvillimin e rolit të tij, vetëm kur lidhet me dhembjen e vërtetë.

“Dhembja, dhurata e së vërtetës qenie për gjithë atë ç’është” (M.Heidegger).

“…Dhembja ka ngurosur pragun... Mbatanë urëzës eshtrash... Mundur nga dhembja e shejte,  shtron heshtësisht dorën / Kaha buka e vera e Zotit.  …Kështu shpirtërorësisht rigjelbërojnë / Liset sipër shtigjevet të harruara të të vdekurvet. (G. Trakl)”. 

Chi parla, Papa Giovanni Paolo II, conosce l’Europa e l’ama con tutto il cuore: e sa bene che le parole che dice sono solo desideri, speranze, profezie. Ma questa è una profezia che fa paura ai giornalisti che preferiscono censurare fatti e parole che non hanno il permesso dei loro padroni.

Vent’anni più tardi l’Europa, più o meno, bene o male, piano piano va realizzandosi con muri che proteggono e avvicinano e demolendo quei muri che dividono. Il mondo cambia ma i giornalisti restano ciò che erano. Così ora, vent’anni più tardi, con il permesso e l’imperativo  dei loro padroni ci gonfiano gli occhi e ci sfondano le orecchie, come il martello sull’incudine, per la morte di quel Papa a cui avevano tolto la parola quando non piaceva ai padroni d’oriente e d’occidente.

Ma sono soltanto tardive trenodie di coccodrillo, che ci hanno tolto il gusto di piangere per un uomo d’onore che si è ammazzato di lavoro, instancabile per le sue idee e che ci hanno tolto il piacere di ascoltare lo spirito del silenzio quando l’anima lascia il mondo dove è straniera e torna alla scaturigine della luce.

“Il dolore, dono del verace essere per tutto ciò che è (M.Heidegger)”.

“...Il dolore ha pietrificato la soglia... Aldilà del ponticello d’ossa... Domato dal sacro dolore, tende silenziosamente la mano / Verso il pane e il vino del Signore.  ...Così spiritualmente rinverdiscono / Le querce sopra i sentieri obliati dei morti. (G. Trakl)”.