Mirė se erdhe...Benvenuto...
ARBITALIA 
Shtėpia e Arbėreshėve tė Italisė
La Casa degli Albanesi d' Italia  
 

Rrethi - L’Arcobaleno di  Nicola  Bavasso

 
15
 

La festa della Madonna del Monte

 

Pėr kush do tė njoh aspektet kulturore e katundevet arbėreshė lidhur fort me traditėn fetare, nėnvizomi njė takim ēė ka njė rėndėsi e padiskutueshėm: Festa e Shėn Mėrisė sė Malit nė Firmozė.

Simbjet si nga vit, festa kremtohet te e diella e fundit tė Llonarit edhe pėr punimet ēė akoma s’mbaruan te qisha e Shėn Merisė ēė ndodhet nė malt te Sheshi i Fagut, pėrtėsjona dhe ēerimonia  mbahet nė katund.  Por edhe se shėn Mėria qėndron nė katund, arbėreshėt nga Firmoza, Ungra, Ferma e tjerėt katunde tė rrethit, hipen nė malt se tė kremtojnė njė rasė shumė e famshėm. Dita e Shėn Mėrisė ėshtė bashkė festė fetare dhe popullore e pėr kush do tė njoh jetėn arbėreshe nė aspektet etnike dhe folklorike qo ndodhje mund jetė rasti mė i mire se tė zbuloni edhe traditėn muzikore ēė akoma sot  ėshtė e fuqishėm. Por mė shumė ju kėshillomi tė njihni natyrėn e bukur e malevet  pjot dushqe, sheshe madhėshtore, vende ēė pėr bukuri vėrteta kėputin frimėn. Ju ftomi tė vizitoni malet e Firmozės e Ungrės ku mbahet festa edhe se tė gjegjėni si shtjen vjershe, me arganetėn dhe karramunxa, arbėreshėt e kėsaj pjesė sė Pulinit.  

Por rasti ėshtė shumė i mirė edhe se tė veni Firmozė katund pjot dėshmime artistike vėrteta tė vlefshėm. Pas njė shetitje mbrėnda rrugavet e qendrės ju kujtomi tė hini te qishat e vendit ku mozaike, piktura, ikona dėshmojnė pasurinė kulturore e kėtij katundi ēė ka edhe shumė vepra tė vjetra tė realizuar nga artista tė famshėm. Tė qisha kryesore e kushtuar shėn Janjit, ēė probabilisht ėshtė njera ndėr mė tė bukurat qisha bizantine nė Itali, ēė shkėlqen spikė pėr spikė me mozaike tė mėrakullueshėm, kremtohet simbjet shėn Mėria e Malit ēė prana hipet lart nė malt tė parkalesinj pėr arbėreshėt.

 

 

Questa settimana vi invitiamo alla festa della Madonna del Monte di Acquaformosa che si celebra nell’ultima domenica di Luglio. Quest’anno la cerimonia religiosa si svolgerą in paese e non nell’eremo di Piano del Faggio (1456 m slm) a causa dei lavori di ristrutturazione dell’edificio sacro. Per chi vuole conoscere gli aspetti religiosi ma anche etnici ed ambientali di questo versante arbėresh del parco nazionale del Pollino, consigliamo di visitare le montagne di Acquaformosa e Lungro per assistere alla festa popolare ed alle esibizione canore in onore della Madonna che anche quest’anno si rinnoveranno in una magnifica cornice ambientale. Quest’anno l’occasione č propizia per scoprire Acquaformosa, paese ricco di testimonianze artistiche di pregio. La festa della Madonna si concluderą appunto  nella splendida parrocchia si S. Giovanni Battista considerata  una delle  pił suntuose chiese bizantine d’Italia.

 

Rubrica pubblicata Venerdģ 23 Luglio 2004 su “Tracce” pagine culturali del quotidiano “LA PROVINCIA COSENTINA”