Mirė se erdhe...Benvenuto...
ARBITALIA 
Shtėpia e Arbėreshėve tė Italisė
La Casa degli Albanesi d' Italia  
 

Rrethi - L’Arcobaleno di  Nicola  Bavasso

 
25
 

La scuola e l’integrazione

 

Sot, pėr tė parėn herė, asesori i pakicavet gjuhėsore historike tė Provinces, mbjedh kryetaret e katundevet tė ruajtur ka ligja kombėtare dhe ka ajo krahinore. Konkretisht, hapet edhe njetėr herė, diskutimi mbi situatės e minoritetevet, mbi problemet ēė edhe sot s’patėtin zgjidhje dhe mbi projektet ēė do tė realizohen pėr vlerėsimin e kulturės arbėreshe. Te lexhislatura ēė shkoi, Provinēa shėrbei mirė bashkė me Universitetin. Nani bisedimi ka tė mirret atje ku qėndroi. Te njera ndėr mbledhjet e fundit, u kishin formuar katėr sektore tematike: Shkolla, Raportet Institucionale, Projektet dhe sektori i Komunikimevet. „Koordinamendi“ gjashtė muajė prap, par se tė bėhshin  zgjedhjet, kish menduar tė bėnei kėta katėr grupe se tė shėrbinei me kujdes pėr pakicat e Kalabrisė, tue zbatuar pika e ligjes 482/99 edhe tue nėnvizuar situata tė vėshtira ēė nėng ruajnė trashgimin kulturor. Shkolla qėndron njė pikė ku luhet e ardhmja e Arbėrisė.  Ndėr shumė katunde nėng mund mėsohet gjuha arbėreshe se s’janė nxėnesit. Ndėr njetėr ca edhe se janė studente, pak vetė zgjedhin tė xėnė arbėrishtėn. Pėr tė ndreqet situata duhet se tė mos mbullihen shkollėt ēė sot ekzistojnė e duhet se tė krijohet njė rreth shkollore arbėresh. Mėsimi i gjuhės ka tė bėhet i dėtyruashėm. Bashkitė kanė tė mbajnė lidhje tė fort me istitucionet kombėtare dhe krahinore. Universiteti si institucion shkencor ka tė shėrbenj, si gjithėmonė bėn, me kujdes ndėr projektet. Te sektori i komunikimevet, ju kujtomi se edhe sot nėng kemi emisione radio-televizive e s’dimi kur Rai zė programet.  Pėr gjithė kėtė duhet kujdes, pėr gjithė kėtė u krijua njė asesorat.

 

 

Oggi al Coordinamento dei comuni minoritari, si insedia l’assessore alle minoranze linguistiche storiche. Si riprende a lavorare per dare applicazione alle leggi di tutela nazionale e regionale. Il discorso verrą probabilmente ripreso da dove si era lasciato mesi addietro. All’inizio dell’anno erano state create quattro aree tematiche sulle quali i componenti del Coordinamento (Provincia, Universitą e Comuni minoritari), avevano deciso di porre maggiore attenzione: Scuola, Rapporti Istituzionali, Progetti e Comunicazioni. Il dimensionamento scolastico e l’insegnamento delle lingue minoritarie rimangono temi attuali e necessitano di grande attenzione  poiché la scuola rimane il perno della valorizzazione e tutela del patrimonio culturale. L’insegnamento dell’arbėrisht deve superare la precarietą  che ha e diventare materia obbligatoria. L’Universitą deve continuare ad essere il principale punto di riferimento scientifico. E’ opportuno che i Comuni collaborino con le istituzioni di grado superiore. Nelle Comunicazioni rimangono ancora senza applicazione le norme di legge relative alle trasmissioni radiotelevisive in lingua.

Rubrica pubblicata Venerdģ 8 Ottobre 2004 su “Tracce” pagine culturali del quotidiano “LA PROVINCIA COSENTINA”